Mét andere ogen: adviezen ter verbetering samenwerking onderwijs en zorg

Op 6 december 2018 werd het rapport ´Mét andere ogen´ van René Peeters* – kwartiermaker Onderwijs, Zorg en Jeugd – openbaar.

Aanbiedingsbrief_rapport_kwartiermaker_

Rapport mét andere ogen

De kwartiermaker voerde ruim 60 gesprekken en zag dat de verschillen in het land groot zijn, maar dat iedereen wil dat de samenwerking tussen onderwijs en zorg verbetert. Peeters sprak eind oktober ook met ouders van Balans.

Balans regiovertegenwoordigers bijeen

In het rapport staan zeven adviezen voor verbetering van de samenwerking tussen onderwijs en zorg.

De coalitie Onderwijs, Zorg en Jeugd** werkt aan een betere aansluiting tussen de domeinen onderwijs, zorg en jeugd. Door betere afstemming tussen instanties, kan beter en sneller ingespeeld worden op de individuele behoeften van kinderen met een beperking of chronische ziekte.

De coalitie verwerkt de adviezen uit het rapport in een programmaplan. Ouder-cliëntorganisaties, samen vertegenwoordigd in Ieder(in), MIND (waar ook Balans deel van uit maakt) en Ouders & Onderwijs, zullen toezien dat er op lokaal/regionaal niveau praktische afspraken worden gemaakt.

Belangrijk blijft dat er goed naar ouders geluisterd wordt in het belang van kinderen.

Top 3 belangrijkste adviezen

In zijn rapport ‘Mét andere ogen’ geeft de kwartiermaker adviezen, gebaseerd op bevindingen uit succesvolle regio’s.

De belangrijkste drie:

  1. Zorg voor een evenwichtig palet aan professionals rond kinderen en jongeren, die ingeschakeld kunnen worden waar nodig. Verbreed de schoolteams met medewerkers van jeugdhulp- en/of zorgorganisaties, afhankelijk van de schoolpopulatie.
  2. Maak als onderwijs, jeugdhulp, zorg en gemeenten niet-vrijblijvende lokale afspraken. Deze vormen als het ware de ‘grondwet van de regio’ en zijn leidend voor de andere plannen rondom onderwijs, zorg en jeugd. Het is de taak van de gemeente om partijen bij elkaar te brengen. Die regierol past bij de andere verantwoordelijkheden die gemeenten in 2015 hebben gekregen.
  3. Maak ouders en opvoeders vertrouwd met het zorg- en jeugdhulpaanbod via school. Werk actief samen met ouders en neem hen in ieder proces rond het kind goed mee.

Sterke positie ouders

De adviezen van de kwartiermaker bieden kansen om de positie van ouders en kinderen te versterken. Zij dienen meer betrokken te worden bij alle zorg en ondersteuning die voor hun kinderen met een beperking of chronische ziekte geregeld wordt.

Leerkrachten in het regulier onderwijs houden kinderen met een ondersteuningsbehoefte te lang in de klas. Ouders en kinderen worden nog te vaak van het kastje naar de muur gestuurd.

Het duurt soms maanden voordat een kind ergens terecht kan omdat onduidelijk is of de gemeente, het samenwerkingsverband of de zorgverzekeraar moet betalen voor specifieke zorg in de klas. Er is geen passend aanbod voor thuiszitters.

De coalitie heeft het rapport verstuurd naar de ministers Slob van OCW en de Jonge van VWS, en verwacht binnenkort een gesprek met de ministers te voeren over de uitvoering.

Uitvoering

De coalitie werkt hierbij graag samen met de ministeries, gezien het feit dat de aanbevelingen ook het Rijk raken en gelet op de relatie met de recente onderwijszorg-brief en het actieprogramma Zorg voor de Jeugd.

NVA en Balans teleurgesteld over de ‘onderwijs/zorg-brief’ van OCW en VWS

Men verwacht in maart een programmaplan met concrete uitvoeringsactiviteiten gereed te hebben. Balans blijft betrokken en zal het proces nauwlettend volgen. Ook spreekt Balans de hoop uit dat de adviezen straks ook daadwerkelijk in de praktijk gebruikt gaan worden.

Word lid balk

* René Peeters is een ervaren bestuurder, die vertrouwd is met het sociale domein. Tot voor kort was hij wethouder jeugd(zorg), maatschappelijke ontwikkeling, onderwijs, sport, gezondheidszorg, innovatie en bestuurlijke vernieuwing in Almere. Van deze gemeente was hij ook locoburgemeester. Nu heeft hij een adviesbureau, dat zich richt op (passend) onderwijs, jeugd(zorg), kinderopvang en alles wat deze domeinen met elkaar verbindt.

** De coalitie Onderwijs, Zorg en Jeugd bestaat uit ActiZ / GGD GHOR, Ambassadeur zorglandschap jeugd, Ouders & Onderwijs, GGZ Nederland, Jeugdzorg Nederland, LECSO, Ministerie OCW, Ministerie VWS, Netwerk Leidinggevenden Passend Onderwijs, PO-raad, Samenwerkingsverbanden VO, Sociaal Werk Nederland, Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland, VNG, VO-raad en Nederlands Centrum Jeugdgezondheidszorg, Nederlands Jeugd Instituut en Ieder(In).