Wat is Asperger?

Het syndroom van Asperger is genoemd naar de Weense kinderarts Hans Asperger, die in het midden van de vorige eeuw een groep kinderen beschreef met een aantal bijzondere kenmerken. In Nederland is deze beschrijving lange tijd onopgemerkt gebleven en kregen kinderen en volwassenen met deze kenmerken de diagnose autisme, PDD-NOS of helemaal geen diagnose. ‘Het is een wonderlijk kind’, werd er dan gezegd.

De benaming Asperger komt in de DSM-5 (een internationaal erkend classificatiesysteem van stoornissen) niet meer voor, maar wordt nog steeds wel gebruikt. Lees meer bij Wat is autisme?

Symptomen

  • Achterstand in de sociale ontwikkeling en het sociaal inzicht
  • Onderontwikkeld inlevingsvermogen
  • Moeite met het aangaan van vriendschappen en vaak geplaagd worden door andere kinderen
  • Moeite met het uiten van en omgaan met emoties
  • Afwijkende taalvaardigheden: een voorsprong op het gebied van woordenschat en zinsbouw, maar een achterstand in gespreksvaardigheden, een ongebruikelijke prosodie (spraakmelodie) en intonatie, en een neiging tot ouwelijk taalgebruik
  • Een fascinatie met een onderwerp die afwijkend is in intensiteit of soort
  • Aandachtsproblemen in de klas
  • Een ongebruikelijk profiel van leervaardigheden
  • Minder zelfredzaamheid, behoefte aan hulp op organisatorisch vlak
  • Houterige motoriek en coördinatieproblemen
  • Overgevoeligheid voor bepaalde geluiden, geuren, tastprikkels of aanrakingen

Positieve kenmerken

Naast kenmerken van problemen worden ook vaak de volgende positieve kenmerken genoemd:

  • Een goed oog voor detail
  • Een goed, soms uitzonderlijk goed geheugen
  • Eerlijkheid
  • Encyclopedische kennis van bepaalde onderwerpen
  • Onafhankelijkheid in denken

Kleuters

Kleuters met het syndroom van Asperger worden (vaak achteraf ) beschreven als kinderen die niet geïnteresseerd zijn in het spelen met andere kinderen, moeite hebben instructies op te volgen en opvallen door hun aparte gezichtsuitdrukkingen, stemgeluid en wijze van lopen. Opvallend is ook de spraak en de over- of ondergevoeligheid voor geluiden en lichamelijke prikkels. Vaak is er een sterke voorkeur voor bepaald voedsel. Ouders hebben dikwijls het frustrerende gevoel dat hun liefde niet overkomt bij het kind.

Basisschoolleerlingen

Schoolkinderen met het syndroom van Asperger willen wel contact met leeftijdgenoten, maar weten niet hoe ze dat moeten doen. Nogal eens verstoren ze het samenspelen door eigenzinnig hun regels te willen doorvoeren. Het leren is in principe geen probleem, mits ze een leerkracht treffen die hen met geduld en humor kan begeleiden.

Er is vaak sprake van een ongewone combinatie van goede en slechte prestaties bij de leervakken. De kinderen komen tot rust als ze alleen zijn met eigen favoriete bezigheden.

Puberteit en adolescentie

Wanneer ze naar het voortgezet onderwijs gaan, wordt het voor jongeren met het syndroom van Asperger steeds lastiger om de snel veranderende regels van het sociale verkeer te begrijpen.

De aansluiting met leeftijdgenoten mislukt vaak ook doordat er geen gedeelde interesse is en de emotionele ontwikkeling van deze jongeren loopt vaak jaren achter. Op school kunnen ze vastlopen door het trage werktempo en hun neiging te hoge eisen aan zichzelf te stellen. Er kan gevaar zijn voor depressie.

Voor vragen kunt u bellen of mailen met BalansAdvies.