PDD-NOS op school

Een van de kenmerken van kinderen met PDD-NOS is dat ze een vertraagde taalontwikkeling hebben. Ook kunnen alle niveaus van intelligentie mogelijk zijn, in tegenstelling tot het syndroom van Asperger, dat alleen bij normaal tot hoogbegaafde kinderen voorkomt.

Kinderen met PDD-NOS hebben moeite met sociale interacties en kunnen zich minder makkelijk afstemmen op verwachtingen van de omgeving. Voor het kind met PDD-NOS is een voorspelbare en veilige omgeving belangrijk. Dat betekent dat de omgeving zich voor een deel aan het kind zal moeten aanpassen. Het is belangrijk dat de leerkrachten van deze kinderen zich dat realiseren en dat ze inzien dat het starre gedrag wordt geleid door angst en geen kwestie is van koppigheid.

Kinderen met PDD-NOS verschillen net zoveel van elkaar als andere kinderen en ook zij ontwikkelen zich. Ze hebben weliswaar een aantal gezamenlijke kenmerken, maar vaak zijn er tussen hen nog meer verschillen dan overeenkomsten. De problemen veranderen met de leeftijd. Ook de eisen die aan kinderen worden gesteld veranderen met de leeftijd (de klas waar ze in zitten). Vooral de overstap van basisschool naar middelbare school is soms erg groot. Lees meer op de website Overgang Po/Vo over de overgang van primair naar voortgezet onderwijs.

Begeleiding op school

De begeleiding van een leerling met PDD-NOS is maatwerk en begint met kennis over de stoornis. Belangrijk is dat de leerkracht zich verdiept in de stoornis en rekening houdt met de beperkingen die dit geeft bij de sociale vaardigheden van het kind. De leerkracht moet leren om de signalen van het kind op te pikken, die vaak heel subtiel zijn, en lang niet altijd te relateren aan een directe oorzaak. Dit kan het beste in samenspraak met de ouders; die kennen hun kind tenslotte het best.

Het kind met PDD-NOS kan zich moeilijk aanpassen aan de leerkracht en de klas. Daarom moet de leerkracht de omgeving zoveel mogelijk aan het kind aanpassen.

De basishouding naar alle leerlingen met een autismespectrumstoornis (ASS) moet zijn:

accepteer de leerling zoals hij is

wees emotioneel neutraal, dus word niet boos of verdrietig

verleen veiligheid en structuur

maak onderscheid tussen onwil en onmacht

maak gebruik van de specifieke sterke kanten van een leerling en houd rekening met de zwakke kanten

Voortgezet onderwijs
In het voortgezet onderwijs wordt steeds meer een beroep gedaan op de zelfwerkzaamheid van leerlingen. Dit kan veel problemen opleveren voor leerlingen met een stoornis in het autistisch spectrum.

Als het kind deze begeleiding wel nodig heeft maar niet meer accepteert (ook een puber met PDD-NOS wil zich losmaken van zijn ouders), kan een coach of huiswerkinstituut uitkomst bieden.

Strategieën bij de begeleiding op school

Uit de literatuur hebben we mogelijke strategieën verzameld als antwoord op bepaalde problemen van leerlingen met autismespectrumstoornissen in het onderwijs. Deze lijst is hieronder te downloaden als pdf-bestand.